Biển Đông, ta biết làm sao???

Mấy ngày nay tôi không thể rời luồng thông tin (lẫn luồng thái độ) về cuộc xung đột trên biển giữa Việt Nam và Trung Quốc. Tôi không ở nhà, cuối cùng chỉ có thể hỏi bạn bè, xem tình hình ở nhà thực sự thế nào.

Những gì tôi đọc được trên mạng Việt Nam chủ yếu chia thành vài luồng như vầy:
– Tức giận với chính phủ Việt Nam. Anh ở đâu mà để bọn TQ nó khoan thẳng vô nhà như vậy?
– Thể hiện thái độ với Trung Quốc: căm ghét, sôi sục…
– Lo lắng về tình hình: dân ta chửi nhau như vầy thì biết làm sao (thiệt tình, tôi cũng nghĩ không biết phải làm sao!), nhà nước ta có lùi bước không, đánh nhau thì sao…

Còn “dư luận quốc tế” – qua các trang tin quốc tế và comment từ người tứ phương – thì chủ yếu chia thành 2 dòng, xem sự kiện lần này là:
– Một xung đột mới giữa Trung Quốc và Việt Nam trên lãnh thổ mà ai cũng cho là của mình
– Một diễn tiến đáng ngại mới trên biển Nam Trung Hoa (không phải biển Đông như chúng ta gọi)

Cơ bản mà nói, từ bên ngoài nhìn vào, người ta chỉ thấy đây là một xung đột. Các bạn Việt Nam sôi sục cỡ nào, thì tôi nghĩ có khi hiện giờ, người Trung Quốc cũng sục sôi cỡ đó. Đối với người Trung Quốc, tình hình có thể là họ mới cắm giàn khoan dầu xuống biển nhà họ, thì tự nhiên tàu Việt Nam nhào vô quấy nhiễu, đuổi không đi, xịt vòi rồng không đi, lại còn bảo đây là đất nhà tui, còn dân VN thì nhao lên chửi TQ. Hỏi có tức không?

Về chuyện chính sự, tôi vốn không có đủ khả năng và kiến thức để luận bàn sâu xa, càng không đủ năng lực để phán xét. Nhưng tôi nghĩ làm chuyện gì cũng phải “chính danh”. Nôm na như hồi nhỏ học lịch sử là mặt trận ngoại giao là không thể thiếu, nói nôm na hơn nữa là phải cho thế giới biết đúng là chuyện gì đang diễn ra.

Nhiều người mắng các anh hùng bàn phím chỉ giỏi to mồm. Nhưng tôi nghĩ internet là công cụ kinh khủng cho rất nhiều thứ. Chỉ cần có một “cuốn sách hướng dẫn” đúng và những tiếng nói đi đầu, rất có thể sẽ có những anh hùng bàn phím thực sự – chứ không phải chỉ là cách người ta gọi mỉa mai. Chỉ cần nhìn sự kiện Julian Assange hay Edward Snowden (và cách mà quốc tế ủng hộ họ) thì có thể hình dung internet có thể gây tác động ghê gớm đến mức nào.

Hồi xưa nghề kiếm cơm của tôi là quảng cáo. Tôi nghĩ đơn giản là các bạn ở các công ty quảng cáo, làm thương hiệu, socialize – hàng ngày nghĩ nát óc coi làm cách nào tấn công vào đầu não người tiêu dùng – cũng có thể nghĩ xem làm cách nào để tấn công cái mặt trận thông tin quốc tế kia.
Làm sao để cái video clip tàu Trung Quốc đâm tàu Việt Nam không chỉ có chúng ta xem và nổi giận với nhau, mà cả thế giới người ta truyền nhau coi? Làm sao để bên cạnh những kênh tin tức chính thống của Reuteurs, AP… chúng ta đưa được những thông tin và sự thật khác ra bên ngoài?

Chúng ta hoàn toàn có thể có một “mặt trận trên mạng”, một cách tỉnh táo và thông minh (nói thiệt chứ tôi sợ đám đông cuồng loạn lắm, dù là đám đông đó đang yêu nước; và không có nhiều người muốn nghe một đám đông cuồng loạn đâu).

Tôi nghĩ vài ý đơn giản như vầy:
– Cần một nhóm “thanh niên nòng cốt”: các bạn làm agency thì có kỹ năng và công cụ, cùng với tư duy làm chiến dịch; các bạn phóng viên thì có khả năng tiếp cận và tìm kiếm thông tin.
– Nhóm “thanh niên nòng cốt” này lên chiến dịch cơ bản. Có thể làm các kênh thông tin không chính thống, Youtube, Facebook, seeding comment… bằng tiếng Anh và phát tán rộng rãi.
– Và nhóm “thanh niên nòng cốt” này cần sự hỗ trợ đặc biệt của tất cả các bạn có khả năng ngoại ngữ, dùng internet, cùng các kỹ năng khác.

Tôi còn nhớ ông David bạn tôi (người Anh), ổng kể chuyện hồi trẻ đi biểu tình chống chiến tranh Việt Nam. Ổng bảo tụi tao tới trước sứ quán Mĩ rồi la “Ho Ho Ho Chi Minh! Ho Ho Ho Chi Minh!”, phải nghe giọng ổng thiệt sự mới thấy tức cười. Và chú Mark nhà báo tôi gặp ở Washington, chú chỉ cho tôi những con đường ở khu vực gần Capitol Hill và nói: “Bây giờ mày nhìn như vậy đó, hồi đó, hàng ngàn người kéo đến đây để biểu tình, cả những người già ngồi xe lăn đi mấy chặng buýt mới tới được. Mày phải nhìn thấy được cảnh đó!”

Tôi nghĩ đơn giản vậy thôi. Và ai muốn làm gì hữu ích thì tôi theo, nhưng ngồi mắng thì tôi không làm đâu.

7/5/2014
Playa Del Carmen, Mexico

4 thoughts on “Biển Đông, ta biết làm sao???

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s